Gaan we weer… het begint een beetje vermoeiend te worden. We hebben inmiddels WebP, AVIF en JPEG XL. Allemaal halen ze prima resultaten, maar voor mij ontstaat nu vooral een praktisch dilemma.
Ik beschik over flink wat opslag: terabytes aan externe SSD’s en HDD’s, terwijl alleen de MacBook een relatief kleine interne SSD heeft, net als een paar oudere Surface Go 2’s die vooral dienstdoen als kalender- en keukenscherm. De meeste andere systemen hebben gewoon 2 TB of meer aan interne SSD-opslag.
Moet ik me dan echt druk gaan maken over het feit of een formaat nu 20% tot 50% efficiënter is dan AVIF? Zeker als JPEG XL zijn voordelen vooral buiten het browserdomein laat zien, zoals bij hogere kleurdieptes en resoluties. In het zwaar geoptimaliseerde segment (zeer hoge compressie) lijkt AVIF juist weer beter te scoren, behalve bij grotere bestanden. Dat voelt voor mij niet echt als een browser-use-case.
En verbindingssnelheden? Of ik nu in Spanje zit en het huis met Lobster's 1GB verbinding thuis verbind, 8GB/s op kantoor met Orange in Polen zit, danwel via 5G aan het browsen ben ... Met databundels met onbeperkte data, telefoons met Wifi 6E of 7, dan ga je toch niet lopen ziften met JPEG XL die de processor zwaarder zal belasten en omdat je zo graag vanuit Adobe Photoshop in een keer wil exporteren op je Mac voor ... het web ...
Waar ik me meer zorgen over maak, is dat we langzaam weer richting een situatie gaan zoals in de jaren ’80 en ’90: overal verschillende formaten, beperkte compatibiliteit en steeds lastiger keuzes. Wat gebruik je tegenwoordig nog? JPEG? PNG? TIFF? JPEG2000? AVIF? JPEG XL?
Daarbovenop komt de vraag hoe goed al die formaten ondersteund worden op andere platformen dan Windows of macOS. Denk niet alleen aan Linux, maar denk ook aan embedded devices. En zo zijn er nog wel meer onzekerheden.
Het voelt soms alsof we collectief heel enthousiast worden van “weer iets nieuws”. JPEG is oud, dat klopt, net als PNG en TIFF. Maar AVIF is pas van 2018/2019 en wordt nog steeds steeds breder toegepast. Moeten we dan nu alweer door naar iets nieuws?
Ik merk dat ik wat moe word van verandering omwille van de verandering. Ik heb niets tegen JPEG XL, integendeel: het is sterk bij hoge bitrates, hoge kwaliteit en hoge resoluties. Maar bij hoge compressieratio’s is het minder efficiënt dan AVIF. Daarnaast mist JPEG XL (vooralsnog) brede hardware-ondersteuning, terwijl AVIF daar juist wel voordeel van heeft.
Daar komt nog iets bij: format fatigue. Weer een extra formaat dat onderhouden, ondersteund en beveiligd moet worden. Dat vraagt veel van ecosystemen en van mensen die ermee moeten werken.
Voor mij staat JPEG XL symbool voor een bredere trend. Hetzelfde zie je bij GUI’s en apps die steeds opnieuw worden aangepast, vaak terwijl ze prima functioneerden. Op macOS en iOS zijn er genoeg voorbeelden van goed werkende apps die na meerdere “verbeteringen” vooral anders werden. Windows 11 en Office.com volgen een vergelijkbaar pad. Ook bij Android-skins zoals Samsung’s One UI zie je grote veranderingen in korte tijd, soms gevolgd door weer gedeeltelijke terugdraaiingen.
Het voelt alsof er weinig langetermijnvisie is. Beslissingen lijken soms vooral ingegeven door het willen presenteren van iets nieuws, in plaats van door gebruiksgemak, stabiliteit en consistentie voor de eindgebruiker.
Misschien is JPEG XL “maar” een afbeeldingsformaat, maar voor mij is het ook een symptoom van een bredere ontwikkeling waar ik persoonlijk steeds minder enthousiast van word: skimpflation, polyester kleding, door de strot geduwde halfbakken software, hardware die het "net niet is", winterschoenen die je een paar jaar terug niet eens zou durfen verkopen buiten de "el cheapo" supermarktketens in Frankrijk, Spanje of Polen, maar nu merkschoenen die van niet veel betere kwaliteit zijn.
Kortom: een zekere versuffing, achteruitgang en verdebilisering der samenleving. Iets wat je dus ook terugziet in dit domein. JPEG XL? Het was bijna dood, nu weer terug, prachtig formaat, maar de wijze waarop dit alles gebeurd ... Treurig.
Zeker ook omdat JPEG XL geavanceerde features niet de meest "lean and mean" code opleveren, omdat er weer een bibliotheek in de software opgenomen moet worden die weer een redelijke slag groter is. AVIF was daarin juist eigenlijk dav1d (libavif) is zoveel eleganter dan wat het kost om JPEG XL uit te pakken.
Iets met "use the right tool for the problem". JPEG XL als archiveringsformaat? MEGA! JPEG XL als export formaat voor een drukker? Zou (technisch gezien) niet mijn favoriet zijn, JPEG XL als opslagformaat op je toekomstige 420 megapixel camera? SUPER! JPEG XL als web-formaat?
En voordat we krijgen dat ik overdrijf: kijk naar obsolescence van apparatuur. Het web zal namelijk ook in vele apparaten ontsloten moeten worden die met een vaste "ROM" werken. Ik zie steeds vaker webtoepassingen als "digital signage" of specialistische toepassingen die de veranderingen niet "bijhouden". Gebrek aan planning, gebrek aan structuur, gebrek aan visie, gebrek aan architectuur ...
... *zucht* ...
Zo, nu tijd voor dromenland ... Schaapjes tellen en dromen van een revival in macOS 27, een nieuwe CEO voor Apple met meer visie, een MacBook Air met M6 en ingebouwde 5G modem, de introductie van een Tablet met macOS (ala Microsoft Surface lijn), het opwaarderen van APFS alwaar de slordigheden eruit gehaald zijn en echte checksumming wordt geimplementeerd, en apparaten (telefoons en macs) een laatste update krijgen op het moment dat ze niet meer ondersteund worden, waarbij de devicetree wordt beschikbaar gesteld aan "de community" om Linux of andere OS'en te kunnen uitbrengen met volledige ondersteuning voor dergelijke apparaten, beter voor het milieu, en doet Apple niets pijn.
Dus, om het positief af te sluiten: ik blijf dromen voor een betere toekomst voor Apple. Iets met een moeilijke relatie met m'n oude liefde, haat/liefde verhouding ... Kan soms niet meer met Apple door een deur, of ik krijg wurg neigingen. Maar omgekeerd, zonder kan ik ook niet echt, want ga ik Apple missen.
Doctor, wat te doen?
.
Een goede nacht ...
Gast
